Aktualności

Rodzaje wymienników ciepła i zasada ich działania

28.06.2022

Czym jest wymiennik ciepła?

Wymienniki ciepła, jak sama nazwa wskazuje, to urządzenia umożliwiające wymianę ciepła pomiędzy cieczami lub/i gazami. Do wymienników ciepła zalicza się parowniki oraz skraplacze. W najnowszych instalacjach i aplikacjach produkowanych na potrzeby współczesnego przemysłu stosuje się wymienniki ciepła o zróżnicowanej budowie, jednak działające na tej samej zasadzie. Budowa takiego urządzenia zależy w głównej mierze od sposobu przepływu ciepła, który może być kontaktowy (kiedy dochodzi do bezpośredniego kontaktu czynników) lub bezkontaktowy (kiedy czynniki są od siebie oddzielone).

Produkowane w UNIDEX wymienniki ciepła są kalkulowane, projektowane i budowane w zakładzie firmy od podstaw. Urządzenia powstają ze stali ciśnieniowej oraz są zabezpieczane antykorozyjnie w procesie galwanizacji. Wymienniki ciepła UNIDEX mogą pracować zarówno w instalacji amoniakalnej, freonowej, jak i CO2. Wszystko zależy od indywidualnych preferencji końcowego odbiorcy urządzenia.

Zjawisko wzajemnej konwekcji

Jak działa wymiennik ciepła? Urządzenie tego typu umożliwia wymianę energii pomiędzy konkretnymi mediami o różnej ich temperaturze. Zgodnie z zasadą funkcjonowania w zamkniętym układzie instalacyjnym, do wymiany ciepła dochodzi poprzez zjawisko wzajemnej konwekcji. Polega ono na tym, że gorący płyn przekazuje energię do ścianki lub rurki będącej częścią instalacji grzewczej. W kolejnym etapie oddane ciepło przenika przez poszczególne elementy całego układu i ostatecznie zostaje odbierane przez płyn o niższej temperaturze.

Wymiennik ciepła może funkcjonować zarówno na ustalonej, jak i nieustalonej wymianie ciepła. Co to oznacza? Ustalona wymiana ciepła występuje wyłącznie w urządzeniach o działaniu ciągłym. Natomiast w wymiennikach o działaniu nieciągłym może być realizowany proces wymiany ciepła w sposób jednorazowy lub o działaniu okresowym (takich urządzeniach występują jedynie nieustalone pola temperatury).

wymiennik ciepła.jpg [105.63 KB]

 

Rodzaje wymienników ciepła

Rodzaje wymiennik ciepła można klasyfikować przede wszystkim pod kątem ich konstrukcji oraz zastosowanych do ich budowy materiałów. W przypadku drugiego czynnika brane są pod uwagę przede wszystkim parametry fizyczne oraz właściwości chemiczne elementów użytych w danej aplikacji przemysłowej (np. stopień agresywności, toksyczność, gęstość, temperaturę, ciśnienie robocze itp.).

Wymiennik ciepła najczęściej składa się z płyt lub rur wykonanych z tworzywa będącego dobrym przewodnikiem ciepła. Aby jeszcze bardziej zwiększyć powierzchnię wymiany ciepła, urządzenie otrzymuje dodatkowe ożebrowanie.

Ze względu na konstrukcję rozróżniamy przede wszystkim:

  • wymiennik ciepÅ‚a pÅ‚aszczowo-rurowy
  • wymiennik ciepÅ‚a pÅ‚ytowy
  • wymiennik ciepÅ‚a spiralny

Ze względu na zasadę działania:

  • przeponowe wymienniki ciepÅ‚a (rekuperatory)
  • wymienniki ciepÅ‚a z wypeÅ‚nieniem (regeneratory)
  • wymienniki ciepÅ‚a o dziaÅ‚aniu bezpoÅ›rednim (mieszalniki)

Ze względu na rodzaj czynnika:

  • ciecz-ciecz
  • ciecz-gaz
  • ciecz-ciaÅ‚o staÅ‚e
  • gaz-gaz

Zarówno wymiennik ciepła rurowy, jak i wymiennik ciepła płytowy mogą działać w różnych układach strumieni, a więc:

  • współprÄ…dowych
  • przeciwprÄ…dowych
  • krzyżowych
  • zÅ‚ożonych

Wybór konkretnego wymiennika ciepła zależy od specyfiki procesów produkcyjnych wykorzystywanych w Twoim zakładzie oraz od wymaganej wydajności energetycznej. Prawidłowo zaprojektowane płytowe wymienniki ciepła i ich budowa, umożliwiają uzyskanie maksymalnej sprawności przy zachowaniu niewielkich gabarytów, zapewniając bezawaryjną pracę systemu w trudnych warunkach przemysłowych. Dokładna analiza potrzeb Twojej linii mroźniczej pozwoli Ci optymalnie wykorzystać zaawansowane wymienniki przeponowe lub inne typy konstrukcji rurowych. Każdorazowe dopasowanie parametrów fizycznych mediów gwarantuje efektywne działanie wymienników ciepła, przekładając się na wymierne oszczędności finansowe oraz stabilność procesów technologicznych. Odpowiednia konfiguracja urządzenia stanowi fundament nowoczesnej instalacji chłodniczej, pozwalając na precyzyjne zarządzanie energią cieplną i podniesienie ogólnej wydajności produkcji przy jednoczesnym zachowaniu najwyższych standardów higienicznych.

Płytowy wymiennik ciepła zasada działania

Płytowy wymiennik ciepła jest zbudowany z niezwykle cienkich, zespolonych ze sobą płyt. Tego rodzaju konstrukcje tworzy się na skutek skręcenia lub zlutowania ze sobą poszczególnych elementów. W płytowym wymienniku ciepła dochodzi do całkowitej, systematycznej wymiany ciepłych mas powietrza, które jest wymieniane pomiędzy dwoma nośnikami cieplnymi.

Atutem tego typu urządzenia wyposażonego w metalowe płyty jest jego wysoka odporność na gwałtowne zmiany temperatury oraz ciśnienia. Im większa liczba płyt w wymienniku, tym lepsza wydajność pojedynczego urządzenia lub całej instalacji składającej się z szeregu połączonych ze sobą pojedynczych urządzeń.

Wymiennik ciepła płytowy – budowa i funkcjonalność

Płytowe wymienniki ciepła, dzięki swojej niezwykle zwartej konstrukcji, stanowią fundament nowoczesnych instalacji chłodniczych. Budowa płytowych wymienników ciepła opiera się na pakiecie precyzyjnie wytłoczonych płyt stalowych, połączonych ze sobą w procesie lutowania lub skręcania za pomocą ram i uszczelek.

Główne zalety konstrukcji płytowej

Wybór płytowych wymienników ciepła wiąże się z szeregiem konkretnych korzyści operacyjnych, do których należą:

  • minimalizacja gabarytów – kompaktowa budowa zajmujÄ…ca znacznie mniej miejsca w porównaniu do modeli rurowych;
  • elastyczność wydajnoÅ›ciowa – możliwość rozbudowy pakietu pÅ‚yt w modelach skrÄ™canych;
  • wysoki stopieÅ„ turbulencji – wymuszony przepÅ‚yw ograniczajÄ…cy osadzanie siÄ™ zanieczyszczeÅ„;
  • precyzyjna separacja – systemy uszczelnieÅ„ zapobiegajÄ…ce mieszaniu siÄ™ mediów.

W zakładach przetwórczych najczęściej spotykamy skręcane modele płytowych wymienników ciepła. Pozwalają one na łatwy demontaż w celu przeprowadzenia inspekcji lub czyszczenia mechanicznego. Jest to aspekt niezbędny dla zachowania najwyższych standardów sanitarnych.

Jak działa wymiennik ciepła płytowy w praktyce przemysłowej?

Zasada pracy tego urządzenia opiera się na wymianie energii między dwoma odseparowanymi od siebie mediami. Wyjaśniając, jak działa wymiennik ciepła płytowy, należy wskazać przede wszystkim na system kanałów utworzonych przez sąsiadujące płyty.

Optymalizacja przepływu i wymiany energii

Media płyną w kanałach naprzemiennie, zazwyczaj w układzie przeciwprądowym, oddając lub odbierając ciepło przez cienkie ścianki stalowe. Konfiguracja ta zapewnia najwyższą sprawność termiczną przy minimalnych stratach energii. Dokumentacja techniczna precyzyjnie opisująca wymiennik płytowy (co to jest i jaką pełni rolę), wskazuje na jego kluczową funkcję w stabilizacji temperatury produktu.

Zastosowanie w układach mroźniczych Unidex

W dostarczanych przez nas instalacjach, płytowe wymienniki ciepła często pełnią funkcję parowników lub skraplaczy. Wysoki współczynnik przenikania ciepła umożliwia stosowanie mniejszych dawek czynnika chłodniczego, obniżając koszty serwisowania instalacji.

Wymienniki przeponowe i rurowe – charakterystyka techniczna

W instalacjach wymagających obsługi mediów o dużej lepkości, niezastąpione pozostają wymienniki przeponowe o konstrukcji płaszczowo-rurowej. Składają się one z wiązki rur umieszczonych wewnątrz cylindrycznego płaszcza.

Wytrzymałość w ekstremalnych warunkach

Konstrukcje te wyróżniają się specyficznymi cechami, takimi jak:

  • odporność mechaniczna – zapewniajÄ… bezpiecznÄ… pracÄ™ pod wysokim ciÅ›nieniem w systemach amoniakalnych i CO2;
  • obsÅ‚uga trudnych mediów – gwarantujÄ… swobodny przepÅ‚yw cieczy zawierajÄ…cych drobne czÄ…stki staÅ‚e.

Wymienniki rurowe są znacznie łatwiejsze w konserwacji przy mediach silnie brudzących. Prosta geometria rur ułatwia ich udrażnianie, zapewniając ogromną wytrzymałość na skoki ciśnienia oraz uderzenia hydrauliczne.

Regenerator ciepła jako system odzysku energii

W zakładach dążących do maksymalizacji efektywności kosztowej, ważną rolę odgrywa regenerator ciepła. Służy on do czasowego magazynowania energii cieplnej i oddawania jej w kolejnych fazach procesu. W systemach Unidex regeneratory pomagają odzyskiwać energię z powietrza usuwanego z komór lub z gorących par czynnika. Wykorzystanie tej energii do wstępnego podgrzewania wody procesowej, pozwala realnie obniżyć koszty operacyjne.

Płytowe wymienniki ciepła i zasada ich działania (w połączeniu z systemami regeneracji) tworzą energooszczędny ekosystem chłodniczy. Zastosowanie regeneracji jest uzasadnione zwłaszcza w liniach o charakterze ciągłym.

Porównanie parametrów wymienników ciepła

Parametr

Wymiennik płytowy

Wymiennik rurowy

Regenerator

Sprawność termiczna

Bardzo wysoka

Åšrednia

Wysoka (okresowa)

Kompaktowość

Wysoka

Niska

Åšrednia

Zastosowanie

Czyste ciecze, gazy

Media zabrudzone

Odzysk energii

 

 

Czytaj również:

Wymienniki ciepła amoniakalne - to oszczędność energii i ekologia, czyli zrównoważone podejście do chłodnictwa

Innowacyjne rozwiązania w przemyśle chłodniczym - w jaki sposób tunele fluidyzacyjne wpłynęły i wpływają nadal na efektywność

Serwis i modernizacja urządzeń zamrażalniczych w firmie Unidex - dlaczego warto powierzyć nam ich przeprowadzenie

FAQ

Czy wymienniki płytowe nadają się do pracy z amoniakiem?

Tak, pod warunkiem zastosowania odpowiednich uszczelek lub wersji lutowanych niklem. W instalacjach amoniakalnych najbezpieczniejszym rozwiązaniem są modele z płytami spawanymi kasetowo.

Jakie są główne przyczyny spadku wydajności wymiennika?

Najczęściej jest to osadzanie się kamienia kotłowego lub zanieczyszczeń biologicznych na powierzchniach wymiany. Regularne mycie w systemie CIP pozwala na utrzymanie nominalnych parametrów pracy.

Czy wymiennik rurowy może pracować jako skraplacz?

Oczywiście. Wersje płaszczowo-rurowe chłodzone wodą są powszechnie stosowane jako wydajne skraplacze w dużych przemysłowych instalacjach chłodniczych.

Kiedy warto zainwestować w regenerator ciepła?

Inwestycja ta zwraca się najszybciej w zakładach o dużym zapotrzebowaniu na ciepłą wodę użytkową, produkowaną przy okazji pracy systemu chłodniczego.

Czy konstrukcja wymiennika wpływa na zużycie prądu?

Tak. Wyższa sprawność wymiany ciepła pozwala na pracę agregatów przy wyższych temperaturach odparowania, redukując pobór mocy przez sprężarki. Optymalny wybór urządzenia determinuje finalny koszt eksploatacji wymiennika ciepła działającego w skali całego roku.